РЕЧНИК ЗА ЗАВАРУВАЊЕ 0 Речникот е создаден како дел од проектот Миграцијата за Развој на Западен Балкан (MIDWEB), што доби финансиска помош од Мулти-корисник програмата 2 на Европската Комисија IPA 2009. Информациите се добиени од извори соодветно признати во документот. Направен е секој напор за да се осигура дека наведената терминологија и нејзините поврзани појаснувања се точни и ажурирани. Доколку забележите било какви грешки или пропусти ве молиме информирајте не. Наша политика е да ги поправаме грешките штом ќе се востановат. Одговорност на корисникот е да бара актуелни и релевантни информации. Ноември 2011
Acciaio ТЕРМИН ДЕФИНИЦИЈА ТЕРМИН (НА НАЦИОНАЛНИОТ ЈАЗИК) Acciaio inossidabile - Inox Acciaio ossiacetilenico Alluminio L acciaio è una lega di ferro e carbonio Se sono presenti ulteriori elementi Oltre al carbonio, si forma allora una lega d acciaio L acciaio inox ha come caratteristica principale il fatto di non arrugginire. Grazie all elevato contenuto di cromo si ossida a contatto con l ossigeno, si trasforma in ossido di cromo e aderisce al pezzo, impedendone un ulteriore ossidazione La Saldatura ossiacetilenica, indicata anche come OAW - OxyAcetylene Welding, è un procedimento di saldatura in cui l energia viene fornita dalla combustione di acetilene in ambiente fortemente ossidante L alluminio è un metallo tenero, leggero e resistente. Ha un aspetto grigio argento a causa del leggero strato di ossidazione che si forma rapidamente quando è Челик Не`рѓосувачки челик Инокс Оксиацетиленски челик Алуминиум ДЕФИНИЦИЈА (НА НАЦИОНАЛНИОТ ЈАЗИК) Челикот е легура на железо и јаглерод. Доколку се присутни дополнителни елементи покрај јаглеродот, тогаш се формира челична легура Инокс челикот има го како главна карактеристика фактот дека не `рѓосува. Благодарение на високата содржина на хром оксидира при контакт со кислород, се трансформира во хром оксид и се соединува со парчето, спречувајќи дополнителна оксидација Оксиацетиленско заварување, наведено и како OAW - OxyAcetylene Welding, е постапка на заварување во која енергијата се добива од согорувањето на ацетиленот во силно оксидирачка средина Алуминиумот е мек метал, лесен и отпорен. Има сиво сребренкаст изглед поради 1
Arco di saldatura esposto all aria e che previene la corrosione. L alluminio è fra i materiali più difficili in assoluto da saldare, soprattutto i profili tubolari,perchè ha bisogno di altissime temperature per fondere e spesso tende a bucarsi. Si può saldare spessori di alluminio da 1 a 100 millimetri, sia a filo che a Tig e Mig pulsati in base alle esigenze del prodotto Bagliore luminescente generato in saldatura dal gas sprigionato e dai materiali d apporto. Risulta essere molto pericoloso per l occhio umano causa le radiazioni di ultravioletti, infrarossi e luce blu emanate ad amperaggi molto elevati. E sempre consigliato utilizzare delle protezioni adeguate come maschere ad oscuramento automatico e tende per saldatura лесниот слој на оксидација што брзо се формира кога е изложен на воздух и што ја спречува корозијата. Алуминиумот е помеѓу најтешките материјали апсолутно за заварување, пред се цевкастите профили, бидејќи има потреба од многу високи температури за топење и често има тенденција на дупчење. Може да се заварат дебелини од алуминиум од 1 до 100 милиметри, било како жица било како Tig и Mig пулсирачки врз основа на потребите на производот Лак на заварување Светлиот сјај што се создава при заварување од гасот што се ослободува и од гасот произлегува дека е многу опасен за човечкото око поради ултравиолетовите, инфрацрвените и сините зраци произведени при многу високи ампери. Секогаш се советува да се користи соодветна заштита како маски со автоматско затемнување и 2
Aspiratore di fumi Brasatura Sistema di estrazione dei fumi utilizzato nelle officine in presenza di lavorazioni di saldatura Gli impianti possono essere a muro, applicati in ogni box di saldatura, oppure mobili a carrello per l utilizzo in ogni zona dell officina. L aria inquinante aspirata tramite la cappetta posta direttamente sopra la saldatura, attraversa il filtro all interno, giungendo al prefiltro autoestinguente in cui deposita le polveri di granulometria più grandi. Successivamente passa attraverso un altro filtro nel quale viene trattenuta la quasi totalità delle particelle solide. L aria cosi filtrata, giunge ai pannelli di carbone attivo il cui scopo è quello di assorbire gli odori, dopodiché viene espulsa all esterno attraverso una griglia La brasatura è un procedimento necessario per l unione di parti metalliche di natura differente che Аспиратор на чадови Залемување тенди за заварувањето Систем за екстракција на чадовите што се користи во фабриките во присуство на заварувањето. Уредите може да бидат на ѕид, ставени во секоја кутија на заварување, или мобилни на количка за употреба во секоја зона на фабриката. Загадувачкиот воздух вшмукан преку покривник ставен директно врз заварувањето, го пренесува филтерот во внатрешноста, стигнувајќи до предфилтерот што сам се гаси во кој ги исфрла најголемите правови од гранулометријата. Дополнително преминува преку друг филтер во кој се задржуваат речиси сите цврсти честички. Така филтрираниот воздух, доаѓа до панелите со активен јаглерод чија цел е да ги апсорбира мирисите, по што е исфрлен во надворешноста преку решетка Залемувањето е процес потребен за спојување на 3
Cabina di saldatura Cannello ossiacetilenico Carpenteria Carrello elevatore viene utilizzato quando non si deve surriscaldare il pezzo lavorato Impianto a protezione di automazioni di saldatura o di postazioni a saldatura manuale in cui è presente una colorazione filtrante superiore che permette la visione da parte dell operatore all esterno Il cannello è l estremita della torcia di saldatura che permette il contatto dell ossigeno con l acetilene per generare la fiamma di saldatura La carpenteria è un laboratorio attrezzato con banchi di lavoro, attrezzi manuali, macchine utensili, saldatrici, Le zone della carpenteria sono suddivise in reparti dove si svolgono attività di costruzioni, saldature, riparazioni e lavorazioni meccaniche Il Carrello elevatore è una macchina operativa a due ruote utilizzato per il sollevamento e la movimentazione di merci all interno di depositi o per Кабина за заварување Оксиацетиленска макара Столарија Виљушкар метални делови од различна природа што се користи кога не смее да се прегрее обработеното парче Постројка заштитена со автоматско заварување или со поставки за рачно заварување во која е присутна повисока филтрирачка колорација која овозможува поглед од страна на работникот кон надвор Макарата е крајот на факелот за заварување кој овозможува контакт на кислородот со ацетиленот за предизвикување на оган за заварување Столаријата е лабораторија опремена со работни бироа, рачна опрема, машини, уреди, заварувања. Зоните на столаријата се поделени во оддели каде се вршат дејности на машинска изградба, заварување, поправки и обработки Виљушкарот е работна машина на две тркала што се користи за 4
Dispositivo di protezione individuale Elettrodo Ferro operazioni da carico e scarico Per Dispositivi di protezione individuale si intende qualsiasi attrezzatura destinata ad essere indossata allo scopo di proteggere contro uno o più rischi suscettibili di minacciare la sicurezza o la salute durante il lavoro, nonché ogni complemento o accessorio destinato a tale scopo Un Elettrodo è un conduttore utilizzato per stabilire un contatto elettrico con una parte non metallica di circuito Il Ferro è l elemento chimico di numero atomico 26. E il metallo più abbondante sulla terra, viene estratto da minerali e solitamente viene usato per produrre acciaio. E sicuramente il metallo più utilizzato grazie al suo basso costo e la sua resistenza (nella forma detta acciaio). Materiale da costruzione indispensabile, specialmente nella realizzazione di automobili, di scafi di navi e di elementi portanti di edifici Уред за индивидуална заштита Електрода Железо кревање и движење на стоки во магацини или за работи на утовар и истовар За уреди за индивидуална заштита се смета цела опрема наменета за носење со цел да штити од еден или повеќе ризици кои ја загрозуваат безбедноста или здравјето при работа, како и секое дополнување наменето за таа цел Електродата е спроводник што се користи за добивање на електричен контакт со неметален дел од електрично коло Железото е хемиски елемент со атомски број 26. Тоа е најприсутниот метал на земјата, се вади од минерали и обично се користи за производство на челик. Сигурно е најупотребуваниот метал благодарение на неговата ниска цена и неговата отпорност (во формата наречена челик). Клучен елемент за изградба, особено во реализацијата на автомобили, 5
Fiamma GMAW Saldatura La Fiamma o fuoco è il tipico fenomeno luminoso della combustione Nella procedimento di saldatura a filo continuo GMAW (detto anche MIG- MAG) si sviluppa un arco elettrico tra il filo e il pezzo da saldare. L arco e il bagno di fusione sono protetti da un flusso di gas attivo (MAG) o inerte (MIG). Gli impianti di saldatura più avanzati consentono di programmare, memorizzare e controllare accuratamente tutti i parametri di saldatura mediante sistemi computerizzati, per garantire costantemente le caratteristiche meccaniche richieste. Il procedimento è particolarmente adatto anche per la saldaturarobotizzata. Oltre ai convenzionali fili pieni, si possono impiegare fili animati (metal-cored o flux-cored), sia per aumentarela produttività, sia per ottenere caratteristiche metallurgiche speciali, specialmente nel caso di placcature a filo e riporti duri бродови и на носечки елементи на згради Пламен Пламенот или огнот е типичен светлосен феномен на согорувањето GMAW Заварување Во постапката на заварување со постојана жица GMAW (наречено и MIG-MAG) се развива електричен лак помеѓу жицата и парчето што се заварува. Лакот и бањата за заварување се заштитени од прилив на активен гас (MAG) или инертен (MIG). Најнапредните уреди за заварување овозможуваат да се програмираат, запаметат и контролираат прецизно сите параметри на заварувањето преку компјутеризирани системи, за гарантирање постојано на бараните механички карактеристики. Постапката е особено прилагодена и за роботизирано заварување. Покрај конвенционалните полни жици, може да се употребат анимирани жици 6
MMA Saldatura Ossitaglio La saldatura con elettrodi rivestiti MMA (Manual Metal Arc) denominata anche SMAW (Shielded Metal Arc), è il procedimento più versatile è antico, che si realizza mediante un arco elettrico tra un elettrodo ricoperto da un rivestimento e il pezzo da saldare. L elettrodo fonde nel bagno di fusione mentre i gas prodotti dal rivestimento proteggono l arcodall atmosfera. Nonostante sia un processo lento a causa delcontinuo cambio si elettrodo e rimozione della scoria, rimane comunque il più flessibile e consente di saldare anche con di accesso molto limitati. Per ossitaglio si intende il procedimento per il taglio delle ММА Заварување Сечење со кислород (metal-cored или flux-cored било за зголемување на продуктивноста, било за добивање на специјални металуршки карактеристики, особено во случај на галванизирање на жица и тешки преноси Заварувањето со обложени електроди ММА (Manual Metal Arc) наречена и SMAW (Shielded Metal Arc), е најумешна и најстара постапка, што се реализира преку електричен лак помеѓу електрода покриена со облога и парче за заварување. Електродата извира во бањата за заварување додека гасовите произведени од обложувањето го заштитуваат лакот од атмосферата. Без оглед на тоа што е бавен процес поради постојаната промена на електродата и отстранувањето на згурата, во секој случај останува најфлексибилниот и овозможува заварување дури и со многу ограничен пристап. За сечење со кислород се 7
Saladatura Tig lamiere utilizzando la fiamma ossiacetilenica ed un getto di ossigeno puro. Viene effuttuata tramite l uso di un cannello dal quale escono due flussi di gas concentrici. L ossitaglio con il cannello manovrato a mano viene utilizzato nel lavoro di demolizione di grosse strutture metalliche, quali ponti, tralicci ed altri impianti Il procedimento di saldatura Tig (Tig Welding) si basa su una torcia sulla quale viene inserito un elettrodo in tungsteno, attorno a cui fluisce il gas di protezione che, attraverso un bocchello di materiale ceramico, è portato sul bagno di fusione. L operatore muove la torcia lungo il giunto per spostare il bagno di fusione, mentre, nel caso che sia richiesto materiale d apporto, contemporaneamente sposta la bacchetta del materiale in modo tale da tenerla costantemente con l estremità entro l arco e comunque sotto la protezione del gas. Il procedimento TIG è particolarmente indicato quando devono essere saldati piccoli spessori di materiale, a partire da pochi decimi di mm, tuttavia non è possibile saldare spessori superiori a qualche mm (2-3 mm per gli acciai) con una singola passata (perciò, in generale, non si usa per saldare spessori superiori a 5-6 mm), quindi, considerando la bassa produttività, spesso viene usato per effettuare la prima passata di un giunto, mentre il riempimento viene effettuato Заварување Tig подразбира постапка за сечење на плочи со помош на оксиацетиленски пламен и со млаз чист кислород. Се врши со употреба на макара од која излегуваат два тека на концентрични гасови. Сечењето со кислород со макара маневрирано на рака се користи при работа на уништување на големи метални структури, како мостови, столбови и други уреди Постапката за заварување Tig (Tig Welding) се базира на еден факел врз кој се става електрода од волфрам, околу која тече заштитен гас кој, преку млазница од керамички материјал, се носи во бањата за заварување. Работникот го движи факелот долж спојката за поместување на бањата за заварување, додека, во случај да се бара потпорен материјал, истовремено се преместува шипката од материјалот на таков начин што ќе 8
successivamente con procedimenti a produttività più elevata. Date le sue caratteristiche il procedimento può essere utilizzato in qualsiasi posizione e può essere usato per saldature continue o per saldature a punti. Viste le elevate emissioni di onde elettromagnetiche derivanti dalla saldatura a Tig, è necessario utilizzare protezioni individuali, come maschere a cristalli liquidi che permettono di utilizzare le due mani con facilità, e protezioni delle postazioni di lavoro attraverso tende per saldatura o schermi mobili ја држи постојано со краевите во рамки на лакот и во секој случај, под заштита на гасот. Постапката TIG особено се препорачува кога треба да се заверат мали дебелини материјал, тргнувајќи од мали десетини мм, сепак не е можно да се заверат дебелини поголеми од неколку мм (2-3 мм за челик) со едно поминување (поради тоа, генерално, не се користи за заварување на дебелини поголеми од 5-6 мм), значи имајќи ја предвид ниската продуктивност, често се користи за извршување на првото поминување на една спојка, додека полнењето се врши дополнително со постапки со повисока продуктивност. Со оглед на нејзините карактеристики постапката може да се користи во било која положба и ме да се користи за постојани заварувања или за заварувања на точки. Со оглед на 9
Saldatura MIG La saldatura MIG (Metal-arc Inert Gas) o MAG (Metal-arc Active Gas) (l unica differenza fra le due è il gas che viene usato per la protezione del bagno di saldatura), indicate entrambe nella terminologia AWS come GMAW (Gas Metal Arc Welding - Saldatura ad arco con metallo sotto protezione di gas), è un procedimento di saldatura sviluppato dopo la Seconda Guerra Mondiale che ha assunto un peso, in termini di prodotto saldato per anno, sempre crescente. Il procedimento di saldatura MIG/MAG è un procedimento a filo continuo in cui la protezione del bagno di saldatura è assicurata da un gas di copertura, che fluisce dalla torcia sul pezzo da saldare. Il fatto che sia un procedimento a filo continuo garantisce un elevata produttività al procedimento stesso, e contemporaneamente la presenza di gas permette di operare senza scoria (entrambe queste caratteristiche aumentano l economicità del procedimento nei confronti della saldatura a elettrodo). Prima di affrontare procedimenti si saldatura a filo bisogna avere l accortezza di indossare guanti e grembiuli in crosta e Заварување MIG високите емисии на електромагнетни бранови што произлегуваат од заварувањето Tig, Потребно е да се користат индивидуални заштити, како маски со течни кристали кои овозможуваат користење на двете раце со леснотија, и заштита од поставување на работата преку тенди за заварување или мобилни платна Заварување MIG (Metal-arc Inert Gas) или MAG (Metal-arc Active Gas) (единствена разлика меѓу двете е гасот што се користи за заштита на бањата за заварување), обете наведени во терминологијата GMAW (Gas Metal Arc Welding Заварување со лак со метал под заштита на гас), е постапка на заварување развиена по Втората Светска Војна која добила тежина, во рамки на годишно заварен производ, што постојано расте. Постапката за заварување MIG/MAG е постапка со 10
Saldatura ad arco maschera per saldatura, e necessario effettuare questo tipo di saldatura all interno di box di saldatura protetti da tende per saldatura o schermi mobili La saldatura manuale con elettrodo è un processo di saldatura per fusione e, più precisamente un processo di saldatura ad arco con elettrodo di metallo. In Europa l ultimo processo menzionato è moto come saldatura постојана жица во која заштитата на бањата за заварување е обезбедена од гас за покривање, што излегува од факелот на парчето што треба да се завари. Фактот дека е постапка со постојана жица гарантира висока продуктивност на самата постапка, и истовремено присуството на гас овозможува да се работи без згура (и двете карактеристики ја зголемуваат економичноста на постапката во однос на заварување со електрода). Пред да се започнат постапките за заварување со жица треба да се внимава да се носат ракавици и скафандери со оклоп и маска за заварување, потребно е да се изврши овој тип на заварување внатре во кутијата за заварување заштитени со тенди за заварување или мобилни платна Заварување со лак Рачното заварување со електрода е процес на заварување за спојување и, 11
SMAW Saldatura manuale ad arco o, in breve, saldatura MMA. Questo procedimento è caratterizzato dalla formazione dell arco tra un elettrodo consumabile e il bagno di fusione. Non presenta alcuna protezione esterna, infatti qualsiasi protezione dell atmosfera proviene dall elettrodo. L elettrodo funge, dunque, da supporto dell arco e da metallo di apporto. Il rivestimento forma scorie e/o gas di protezione che, tra le altre cose, proteggono la goccia che viene trasferita e il bagno di fusione dalla penetrazione e di gas atmosferici come ossigeno, azoto e idrogeno La saldatura con elettrodi rivestiti SMAW (Shielded Metal Arc) denominata anche MMA (manual Metal Arc), è il procedimento più versatile è antico, che si realizza попрецизно процес на заварување со лак со метална електрода. Во Европа последниот споменат процес е познат како рачно заварување со лак или, на кратко, заварување ММА. Оваа постапка е карактеризирана со формирање на лак помеѓу конзумабилна електрода и бањата за заварување. Не претставува никаква надворешна заштита, всушност било каква заштита на атмосферата произлегува од електродата. Електродата служи, значи, како потпора на лакот и како потпрен метал. Обложувањето формира згури и/или заштитен гас кој, помеѓу другите работи, ја штитат капката што е пренесена и бањата за заварување од пенетрацијата и од атмосферските гасови како кислород, азот и водород. SMAW Заварување Заварувањето со обложени електроди SMAW (Shielded Metal Arc) наречена и ММА 12
Taglio al plasma mediante un arco elettrico tra un elettrodo ricoperto da un rivestimento e il pezzo da saldare. L elettrodo fonde nel bagno di fusione mentre i gas prodotti dal rivestimento proteggono l arcodall atmosfera. Nonostante sia un processo lento a causa delcontinuo cambio si elettrodo e rimozione della scoria, rimane comunque il più flessibile e consente di saldare anche con di accesso molto limitati Il Taglio al plasma è un processo di taglio efficace sia per lamiere sottili che spesse. Un gas inerte viene soffiato ad alta velocità da un ugello, contemporaneamente attraverso questo gas si instaura un arco elettrico tra un elettrodo e la superficie da tagliare, che trasforma il gas in plasma. Il plasma trasferisce calore al metallo fino a portarlo al punto di fusione e rompere così la continuità del metallo. Questo procedimento di taglio comporta una forte emissione di onde elettromagnetiche, è quindi necessario proteggere il viso e soprattutto gli occhi utilizzando protezioni adeguate come occhiali di protezione, visiere o maschere per saldatura (manual Metal Arc), е најумешна и најстара постапка, што се реализира преку електричен лак помеѓу електрода покриена со облога и парче за заварување. Електродата извира во бањата за заварување додека гасовите произведени од обложувањето го заштитуваат лакот од атмосферата. Без оглед на тоа што е бавен процес поради постојаната промена на електродата и отстранувањето на згурата, во секој случај останува најфлексибилниот и овозможува заварување дури и со многу ограничен пристап. Сечење со плазма Сечењето со плазма е ефикасен процес на сечење било за тенки било за дебели плочи. Се исфрла инертен гас со висока брзина од млазница, истовремено преку овој гас се воспоставува електричен лак помеѓу една електрода и површината за сечење, што го трансформира гасот во плазма. 13
Tungsteno È un metallo di transizione duro, pesante, di colore da bianco a grigioacciaio, noto per le sue buone proprietà reologiche. Si trova in numerosi minerali, tra cui la wolframite e la scheelite. In forma pura trova ampio impiego in applicazioni elettriche ed i suoi composti sono ampiamente usati nell industria. L esempio più notevole del suo utilizzo è la produzione dei filamenti delle lampadine (e questo è dovuto al fatto che è il metallo con il più alto punto di fusione), ma le sue leghe sono usate anche nell industria aerospaziale Волфрам Плазмата ја пренесува топлината на металот се до точка на фузија и на тој начин го крши континуитетот на металот. Оваа постапка на сечење предизвикува силна емисија на електромагнетни бранови, и значи потребно е да се заштити лицето и пред се очите со користење на соодветни заштити како заштитни очила, визири или маски за заварување Тоа е метал со цврста, тешка транзиција, со боја од бела до сивочелична, познат по своите добри реолошки особини. Се наоѓа во многубројни минерали, помеѓу кои волфрамит и скеелит. Во чиста форма наоѓа широка примена во електрични апликации, а неговите соединенија широко се користат во индустријата. Најголем пример за неговото користење е производството на влакна во сијалици (а тоа се должи на фактот што е метал 14
со највисока точка на фузија), но неговите легури се користат и во воздухопловната индустрија. Online Извор(и): Терминологијата на овој речник е преземена од online речникот за заварување (Dizionario Saldatura) од веб страницата IL Saldatore достапна на: http://www.ilsaldatore.com/ 15